تجلیل از چهره های ماندگار و سخنان بزرگان

khosro irani

و khosro irani می گه :

نو كيسه ها چمدان سفرهاي خارجي مي بندند زخم كهنه تجملگرايي و شكاف طبقاتي دوباره سرباز مي كند

صديقه توانا

تبليغات رنگارنگ و متنوع شركت هاي گردشگري و مسافرتي رنگ و بوي تازه اي به خود گرفته اند. نمايي ديگر از شكاف طبقاتي را مي توان در لابلاي رنگ واره ها و كلمات فريبنده در اين نوع تبليغات مشاهده كرد. «سفر به دبي براي تعطيلات نوروزي فقط يك ميليون و 950 هزار تومان»، «سفر به مالزي، سنگاپوربا پروازي راحت فقط يك ميليون و 495 هزار تومان»، «اسپانيا و جزاير قناري»، 4 شب و 5 روز فقط 2 ميليون و 600 هزار تومان و...
اين تبليغات درحالي صورت مي گيرد كه برخي از هموطنانمان براي تهيه بليط سفر به استان يا شهرستان موردنظر خود همچنان در تلاش و تقلا هستند و حتي براي برخي اين سفرها نيز امكان پذير نيست.
پديده «سفرهاي خارجي» و به اصطلاح پز مسافرت به خارج براي تمدد اعصاب و روان در سطح جامعه به صورت خزنده در جريان است و آرامش برخي خانواده ها را برهم مي زند. اين پديده را در آستانه سال نو بهتر و آشكارتر مي توان مشاهده كرد.
نوروز طلايه دار فروردين پيك خوش خرام سال نو و فصل سبزه و جوانه آرام آرام از راه مي رسد، عيد نوروز پرتوي دلربا و چهره اي زيبا از آفرينش است كه پيش از خود انبوه انسانها را به تلاش وكوشش فرامي خواند و همراه خود شادي ديده ها و شادماني دلها را به همراه مي آورد، غنچه لبخند بر لبان افراد مي نشاند و افزون بر ظاهر آراسته، باطن پيراسته اي را براي بسياري از انسان هاي سبز سيرت مي آرايد.
دركشور ما فرهنگ سفر و مسافرت از گذشته هاي خيلي دور مرسوم بوده است كه بخشي از اين سفرها همزمان با تعطيلات نوروزي صورت مي گيرند.
زماني براي افشاي يك پديده پنهان
همزمان با فرارسيدن ايام تعطيل نوروز، تورهاي مسافرتي داخلي و خارجي زيادي راه اندازي مي شوند و تبليغات مواج، رنگارنگ و متنوع چشم ها را خيره و دل ها را وسوسه مي كند.
ميزان حجم رقابتي آگهي هاي مطبوعاتي نشان مي دهد كه پديده «سفر به خارج» در آستانه نوروز و تعطيلات تابستاني مورد توجه بيشتري قرار مي گيرد تا افراد نوكيسه و متمول جامعه آن را تجربه كنند و به دوست، آشنا و فاميل خودي نشان دهند!
نگاهي اجمالي به مقصد تورهاي گردشگري خارجي نشان مي دهد كه سفر به دبي، آنكارا، آنتاليا، سواحل خليج فارس، مسكو، چين، بيروت، برزيل، تونس، آفريقاي جنوبي و... متقاضياني دارد.
سري به يكي از آژانس هاي مسافرتي مي زنيم ولوله اي برپا است. برخي افرادي كه در صف انتظار تهيه بليط، رزرو و انتخاب كشور موردنظر خود هستند از تجربيات خود به ديگران مي گويند، بازار فخرفروشي داغ است. از لابه لاي سخنانشان به راحتي در مي يابي كه كدام شهر يا كشور را نشانه گرفته اند. «مريم.ب» در پاسخ به سؤالم كه آيا با جاذبه هاي تاريخي و گردشگري ايران آشنايي دارد؟ از تجربه سفر سال گذشته خود به يكي از شهرهاي ديدني كشورمان مي گويد و از نبود امكانات، هزينه هاي سنگين و سختي هاي اقامت كوتاه مدت گلايه مي كند.
مي گويد: «امسال تصميم گرفته ايم به كشورهاي همسايه سفر كنيم» از هزينه چندميليوني براي يك هفته سفر آن ها مي پرسم با بي تفاوتي مي گويد: «پرداخت اين هزينه براي ما مشكل نيست. آن قدر درآمد داريم كه بتوانيم اين هزينه ها را بپردازيم.»
وي ادامه مي دهد: «البته جاذبه هاي كشور ما زياد است اما امكانات رفاهي هتل، غذا و وسايل بهداشتي در ايام عيد و تعطيلات تابستاني نامناسب است.»
وي از ناامني در مسيرهاي زميني واحتمالات تصادف مي گويد اما در پاسخ به سؤالم كه اين گونه مشكلات در خارج كشور هم وجود دارد، سكوت مي كند.
غرق در تبليغات اغواگر
«رضا.ع» بليط سفر به تركيه را از متصدي فروش مي گيرد و در جيب مي گذارد وي نيز معتقد است كه غني ترين و بهترين طبيعت، آثار تاريخي و ديدني هاي جذاب از شمال تا جنوب و از شرق تا غرب را دارد، اما متاسفانه خيلي چيزهاي ديگر كه بتواند مردم را جذب كند، ندارد.»
از او مي خواهم مصاديقي را عنوان كند، مي گويد: «هزينه سفر در شهرهايي مثل يزد، اصفهان، شيراز، بندرعباس در ايام عيد با سفر به دبي، تركيه، مالزي و يا چين فرقي نمي كند پس ترجيح مي دهم به خارج سفر كنم و خانواده ام را به سفر خارجي ببرم، با توجه به اينكه مي دانم جاذبه هاي ديدني كشورم را در هيچ جاي دنيا نمي توانم ببينم، ولي گراني هتلها، خيابانهاي شلوغ و پرتردد، عدم امنيت در جاده ها، بي انضباطي و بي نظمي حاكم بر مديريت شهرها، همه باعث مي شود كه ما پولهايمان را در خارج از كشور خرج كنيم ضمن اينكه يك سفر خارج هم رفته ايم، هم كلاس دارد و هم بچه ها راضي مي شوند و هم بين دوست و فاميل معروف مي شويم.»
وي مي گويد: «ما قصد داشتيم امسال به كيش برويم اما وقتي ديديم هزينه 3شب اقامت در كيش يك ميليون و 450 هزار تومان است ترجيح داديم پول بيشتري پرداخت كنيم و به تركيه برويم تا از امكانات رفاهي بهتري بهره مند شويم.» براي تهيه بليط دبي به يكي از آژانسهاي ميدان ونك آمده خود را پويا معرفي مي كند و از دليل انتخابش براي سفر به اين كشور مي گويد: من حوصله سفر با خانواده را ندارم آنها مي خواهند امسال به كانادا بروند، من 2 سال پشت سر هم به كانادا رفتم ديگر حوصله آنجا را ندارم قصد دارم امسال به دبي سفر كنم.» براي تهيه هزينه سفر مشكلي نداريد؟ لبخندي مي زند و مي گويد: «پدر آن قدر پول در مي آورد كه پرداخت هزينه چند سفر خارجي در سال براي او رقمي نيست»!
بيگانه با خود
در ايران سفر براساس بودجه خانواده هاست. هم مي تواند مسرت بخش باشد و گاهي هم ملال آور. هر سال بين سه تا 6 سفر تفريحي يا كاري به نقاط مختلف كشور مي روم باور كنيد مي توانيم از حجم سفرهاي خارجي كم كنيم. اما بايد بخواهيم. بي ثباتي قيمت ها، نابرابري درآمدها و هزينه ها مهمترين عامل انتخاب مقصد مسافران و اشتياق و استقبال آن ها براي سفر به كشورهاي ديگر است.»
بخشي از نظرات يك استاد دانشگاه را مي خوانيد. وي مي گويد: «مردم كشورمان در سفرهاي تفريحي خود كمتر به ضرورت حفظ پاكيزگي مسيرهاي رفت و آمد و گردشگاه ها توجه دارند.
بارها ديده ام مسافراني كه براي ديدن كتيبه هاي داريوش و آبشار گنجنامه به دره عباس آباد آمده اند، چنان حجمي از زباله را پراكنده اند كه وحشتناك است، يا افرادي كه در بازديد از غار شگفت عليصدر همدان قطعه اي استالاگتيت را با خود به عنوان سوغات برده اند، چنانكه در سفري به اصفهان از ديدن يادگاريهايي كه مردم بر روي بناهايي چون سي و سه پل و منار جنبان و غيره نوشته بودند، همه آزاردهنده و ناراحت كننده است، ايران قشنگ است ولي با اين توصيف زيبايي هاي سفر به خارج از كشور هم غيرقابل انكار است. حس و حال ديگري دارد.
رحمتي كه همراه با برادر خود براي تهيه بليط اتوبوس تلاش مي كند با اشاره به هياهو و صف طولاني پروازهاي خارجي آن را نشانه اي ازبيگانگي نسبت به دارايي هاي مادي و معنوي كشور ايران ارزيابي مي كند. وي شعراقبال لاهوري را يادآورشده و مي گويد: «برخي از اين افراد كه تحمل سختي هاي يك سفر داخلي را ندارند و به اصطلاح به آنان بي توجهي مي شود درسفرهاي خارجي هرگونه تحقيري را تحمل مي كنند اما چون هدف فخرفروشي است حرفي ندارند.»
نقبي به دلهاي عاشق
ايران كشور پهناوري است با آب و هواي بسيار متنوع و چهارفصل، طبيعتي - جذاب و ناياب. فرا رسيدن سال نو و تعطيلات نوروزي همواره فرصتي بوده تا ايرانيان از گوشه و كنار ميهن خود ديدن كنند. چندروزي از زندگي يكنواخت شهري بگريزند و از خستگي كار و تلاش و معاش بياسايند. اين رسم دلپذير اما، به نظر مي رسد كه با دشواريهاي زيادي روبه رو شده است البته براي مرفهان بي درد فرقي نمي كند چون به قول خود به سفر خارج مي روند و مشكل مالي هم ندارند. اما براي قشر متوسط جامعه با توجه به اينكه خدمات مسافربري عمومي در وضعيت مناسبي نيست هزينه اقامت درسفر بالا رفته و يافتن اقامتگاهها و مهمانسراهاي تميز و مناسب درشهرستانها و روستاهاي ايران كار آساني نيست، سفر را به تجربه اي شاق و خسته كننده تبديل مي كند.
ابوالفضل عليرضايي كارمند يك شركت دولتي است. وي در مورد سفرهاي نوروزي مي گويد: «سفر نوروزي را خيلي دوست دارم ولي به شرطي كه محاسنش از معايبش بيشتر باشد و البته اگر پولش باشد، تقريبا تمامي مشكلات حل است. ولي پرواضح است كه خرج پول بدون حساب وكتاب از چند درصد اقليت مردم برمي آيد، من و همسرم كارمند هستيم اما نمي توانيم هزينه سفر نوروزي را تهيه و تدارك ببينيم بنابراين فقط دو يا سه روز به شهرهاي نزديك تهران مي رويم.»
مرد ميانسالي نيز به جمع ما اضافه مي شود و مي گويد: «سفردر شرايط اقتصادي كنوني سخت است. هزينه هاي سفر سنگين است. اما با اين حال خدا را شكر سال گذشته چندروزي به پابوس امام رضا رفتيم امسال هم اگر بطلبد قصد سفر داريم... »
اما علي جوان 21 ساله اي كه در يك مغازه پوشاك، فروشندگي را برعهده دارد از درآمد كم و هزينه سنگين سفر گلايه مي كند و مي گويد: «گروه خاصي به سفرهاي خارجي مي روند. اين امكان براي بسياري از مردم وجود ندارد. اما به هر حال هر خانواده اي تلاش مي كند كمي از هياهوي زندگي ماشيني در كلان شهرها فاصله بگيرد.»
وي با اشاره به تبليغات در و ديوار اطراف محل كار خود كه افراد را به سفرهاي خارجي با قيمت منصفانه (!) دعوت مي كند، مي گويد:«اگر سعادت داشته باشيم با مادر و خواهر و برادرم به كاروان نور ملحق مي شويم.»
افزايش 40 درصدي سفرهاي خارجي
مسئول تور خارجي يكي از آژانسهاي مسافرتي با اشاره به افزايش نرخ هزينه هاي سفر و استقبال مردم از سفرهاي خارجي و عدم توجه به تورهاي داخلي در ايام عيد مي گويد:«هواپيمايي كشوري در ايام عيد بر نرخها نظارتي ندارد. در طول سال بليت ها به صورت يك ماهه، و يك ساله و بالاتر، كلاس بندي مي شود اما در ايام عيد پرواز به آژانس ها پيش فروش مي شود، آژانسها بليت را با نرخ بالا از هواپيمايي مي خرند و سودي هم روي آن مي كشند و با توجه به نوع هتل 5 ستاره، 4 ستاره و ... دراختيار متقاضيان قرار مي دهند.»
وي در پاسخ به اين سوال كه چرا قيمت سفرهاي خارجي در آژانسهاي مختلف متفاوت است مي گويد:«هر آژانسي با توجه به نوع هتل و امكاناتي كه دارد قيمت را بالاتر مي برد ضمن اينكه سود اضافه شده به بليط ها هم دراختيار خود آژانسها قرار دارد و هيچ نرخ مصوبي در اين زمينه وجود ندارد.»
وي با اشاره به اينكه استقبال مردم امسال از سفرهاي خارجي نسبت به سال گذشته 30 تا 40 درصد افزايش داشته مي گويد:«تورها كار خود را هر سال از 15 تا 20 بهمن آغاز مي كردند، اما امسال به دليل استقبال مردم فعاليت خود را از اول بهمن آغاز كردند و استقبال همه به ترتيب از مالزي، سنگاپور، هند، دبي، تايلند و... بوده است.»
وي در مورد استقبال مردم از سفرها و تورهاي خارجي در مقايسه با تورهاي داخلي و اينكه چرا مردم دبي را به جاي كيش و قشم در ايام نوروز انتخاب مي كنند، مي گويد:«رفتن به دبي نه تازگي دارد و نه ظاهرا مسئله مهمي است، زيرا هر روز هزاران نفر با تورهاي مختلف براي خريد يا گردش به آنجا مسافرت مي كنند، آمار تعداد هواپيماهايي كه از تهران و مراكز بعضي استانها به دبي پرواز مي دادند و اكثر قريب به اتفاق هم از نظر ظرفيت تكميل هستند مي تواند نمايانگر آمار مسافران دبي باشد كه اين واقعه در ايام نوروز البته خيلي بيشتر اتفاق افتاده، چون نوروز ايام گردشگري و مسافرت در ايران است. اما اينكه چرا مسافران به جاي اين دو جزيره يعني قشم و كيش، سفر به دبي را ترجيح داده اند، مسئله اي است كه نياز به بازنگري برنامه ها از سوي مناديان گردشگري دارد، وقتي در پيك مسافرتي نرخ هتل غير طبيعي و بي حساب اضافه شود، امكان تهيه بليط هواپيما با قيمت معمول براي همگان فراهم نباشد و بليت به دلايلي دراختيار تعدادي آژانس و فروشنده خاصي قرار گيرد همين مي شود كه مي بينيم. اگر جلويش گرفته نشود، اگر بررسي و چاره جويي نشود، شايد از اين هم بدتر شود. زيرا اين خيلي طبيعي است كه اگر شرايط مثلاً بين كيش و دبي از نظر هزينه يكسان باشد، مسافران دبي را ترجيح مي دهند. در اين واقعه نقش آژانس ها بسيار كمرنگ است زيرا مسئله عرضه و تقاضا است و آژانس ها يك برنامه ريز و يا به عبارت ديگر يك واسطه هستند، آنها براساس امكانات موجود مي توانند برنامه ريزي كنند وقتي بليت هواپيما نباشد و يا قيمتش افزايش يافته باشد و هتل قيمتش آنقدر ترقي مي كند كه هزينه سفر به كيش با هزينه رفتن به دبي اختلاف زيادي نداشته باشد و مسافر ترجيح دهد راه دوم را انتخاب كند، چه كاري از دست آژانس برمي آيد!»
درآمدهاي رانتي
كارشناسان و صاحب نظران جامعه شناسي معتقدند در جوامع متعدد هميشه شكاف طبقاتي و اختلاف طبقاتي بين قشرهاي مختلف وجود داشته است. طي ساليان گذشته شاهد بروز شكاف بين اقشار مختلف مردم هستيم و اما بايد به دلايل به وجود آمدن شكاف طبقاتي در جامعه توجه كرد.
دكتر عشرت شايق نماينده مردم تبريز در گفت و گو با سرويس گزارش روز كيهان مي گويد: شكاف طبقاتي عوامل متعدد اقتصادي اجتماعي و فرهنگي دارد كه مهمترين آنها توزيع ناعادلانه ثروت و فرصتهاي مختلف اقتصادي و اجتماعي است.»
وي با اشاره به اينكه در اين بين نبايد از زد و بندهاي اقتصادي، رانت خواريهاي فاميلي و گروهي، سوءاستفاده از ضعف دستگاههاي قضايي و نظارتي و به طور كلي دور شدن جامعه از عدالت به عنوان يك ارزش غفلت كرد، مي گويد:«كمرنگ شدن مسايل اعتقادي و باورهاي ديني در ميان بعضي از افراد و خانواده ها در تشديد اين معضل اجتماعي دخيل است.»
وي اضافه مي كند:«بعضي ها معتقدند كه شكاف طبقاتي يك معلول قهري زندگي اجتماعي است و بايد به نوعي با آن كنار آمد در حاليكه متغير بودن اختلاف سطح زندگي افراد در جوامع مختلف و همينطور آمارهاي متفاوت اقتصادي و اجتماعي با شكاف طبقاتي در كشورهاي جهان مشخص مي سازد كه اين موضوع نه يك پديده ثابت، بلكه معلولي است كه با تغيير علتها و شرايط مي تواند به حداقل برسد و يا تشديد شود.
وي مي گويد:«معلوليتهاي زندگي در مناطق محروم، بي سرپرستي و بدسرپرستي و ناكامي جذابيتي ندارد كه افراد داوطلبانه به انتخاب آنها بپردازند و مي توان گفت شكاف طبقاتي پديده اي است كه به افراد يك جامعه تحميل مي شود.»به اعتقاد وي يكي ديگر از عوامل شكاف طبقاتي در جامعه مبارزه برخي از اشخاص براي حفظ منافع خودشان است، نزد اين گروه، چيزي به نام عدالت اجتماعي به عنوان يك وظيفه و ارزش اسلامي و انساني مفهومي ندارد.»
خانم شايق مي گويد:«بررسي عملكرد برخي از مديران در سالها و دولتهاي گذشته نشان مي دهد كه اين افراد به جاي پاسخ دهي مناسب به مطالبات حقيقي مردم كه همان برقراري عدالت اجتماعي و رفع تبعيض هاي ناروا و از بين بردن فقر و فساد بود، بر طبل اوهام خويش كوبيدند و به جاي از بين بردن فاصله طبقاتي ايجاد شده، خود به عاملي جهت عميق تر شدن شكافها تبديل شدند و نظام اسلامي و اهداف مقدس آن را با چالشها و موانع روبرو ساختند.
شكاف طبقاتي طي سالهاي گذشته با نفوذ تفكر اومانيستي و دور شدن بعضي ها از اخلاص و ساده زيستي و غوطه ور شدن در زندگيهاي پرزرق و برق و تشريفاتي نمود بيشتري پيدا كرد و طبقه مرفهين بي درد در حالي شكل گرفت كه بخش اعظمي از افراد جامعه در تامين مايحتاج ضروري روزمره دچار مشكل بوده و نگران فردا و فرداهاي خود هستند.»

_________________
انجمن تجلیل از چهره های ماندگار و سخنان بزرگان
(( ستایش گران میهن ، زنان و مردان آزاده اند . ارد بزرگ ))